جديدترين اخبار و مقالات پيرامون افغانستان  

 

   Fresh News & Article About Afghanistan

چاپ صفحه

تحول در سیاست خارجی؟!

(شنبه > 5 دلو 1387)

سیاست خارجی افغانستان در طول هفت سال گذشته، با ضعف های مفرطی روبه رو بوده و بیش تر جنبه انفعالی داشته است. یکی از عمده ترین پی آمدهایی که این ضعف ها به دنبال داشته، دشوارتر شدن مبارزه با تروریسم بوده، زیرا افغانستان نتوانسته سیاست خارجی قاطعی در برابر کشورهای حامی تروریسم در منطقه و مداخله جو در امور داخلی کشور به ویژه پاکستان داشته باشد. به همین دلیل است که مداخلات و کارشکنی های دوستان ظاهری و دشمنان واقعی این مرز و بوم، در امور داخلی افغانستان همچنان ادامه داشته است.
افغانستان و دستگاه دیپلوماسی کشور در طول این سال ها همواره از موضع ضعف در قبال کشورها و گروه های دیگر سخن گفته و به دنبال کارشکنی ها و مداخلات خارجی، کم تر موضع گیری قاطعی وجود داشته است.
از سویی دیگر، افغانستان دارای سیاستی کارآمد در قبال آمریکا و سایر قدرت‎های حاضر در کشور نبوده و بیش تر روابط با این کشورها محصور و محدود به مبارزه با تروریسم بوده است و به این وسیله نتوانسته حضور و فعالیت های آن ها را در کشور بر اساس واقعیت ها و اولویت های موجود، عیار نماید. از همین رو و به دلیل نگرش تنگ بینانه این کشورها، توسعه روابط با آمریکا، انگلیس و دیگر کشورهای غربی، تنها و تنها در محور مبارزه با تروریسم و علاوه بر آن مبارزه با مواد مخدر بوده که در آن نیز چندان شفافیتی از جانب این قدرت ها دیده نشده و منفعتی مناسب نصیب افغانستان نگردیده است.
اما اخیرا به خصوص در ماه های گذشته، شاهد برخی دگرگونی ها در سیاست خارجی و دستگاه دیپلوماسی افغانستان هستیم که قابل لمس است.
از یک سو به دنبال عدم جدیت پاکستان در مبارزه با تروریسم، افغانستان از موضع قدرت با این کشور سخن گفت و حتی تهدید کرد که اگر در مبارزه با ترویسم جدی نباشند، افغانستان حق خود می داند مواضع شورشیان را در آن سوی سرحد، هدف قرار دهد که در راستای همکاری های هرچه بیش تر دولت ملکی در پاکستان در مبارزه با تروریسم، موثر بوده و به نظر می رسد روزنه های امیدی برای کاهش فعالیت های تروریستی در منطقه به وجود آمده است.
از سویی دیگر، افغانستان به خاطر به وجود آوردن و حفظ توازن قدرت در منطقه و رفع نگرانی های قدرت های منطقه ای از حضور آمریکا و غرب در کشور، در‎صدد بهبودی و گسترش روابط چندجانبه بر اصل منافع مشترک با کشورها و قدرت های منطقه ای به خصوص روسیه، چین و هند بوده است. این امر گرچند به مذاق غربی ها خوش نیامده و نخواهد آمد، اما اقدامی است که باید در راستای رسیدن افغانستان به جایگاه واقعی اش در منطقه، به عنوان یک کشور بی طرف، روی دست گرفته می شد.
در همین راستا، چون از افغانستان به عنوان قلب اقتصادی آسیا یاد می شود و در گذشته جایگاه خاصی در منطقه داشته، دولت به دنبال توسعه روابط و مبادلات اقتصادی و زمینه سازی هرچه بیش تر این روابط بوده است.
همچنین در ظرف چند هفته گذشته دیده می شود که افغانستان در راستای کاهش تنش های منطقه ای و شروع یک جنگ دیگر که بدون شک، اوضاع پیچیده منطقه را بیش از حد بحرانی تر خواهد ساخت، اقدام به میانجی گری میان هند و پاکستان نموده که به گفته مقامات وزارت امور خارجه پاکستان، تأثیرات مثبتی را به دنبال داشته است.
تمام این موارد و موارد دیگر که اخیرا در سیاست خارجی افغانستان به عنوان یک تحول مهم رونما شده، در طرح خطوط اساسی سیاست خارجی جدید افغانستان که از جانب داکتر اسپنتا، ارائه گردیده، ذکر شده است.
مواردی چون تأکید بر حسن هم جواری، احترام به اصل عدم مداخله در امور دیگر کشورها، تأکید بر تأمین و گسترش روابط چندجانبه منطقه ای بر اساس اصل منافع مشترک، تأکید بر دیپلوماسی پیش گیرانه شامل در این طرح می تواند تأمین کننده یک سیاست خارجی فعال برای هر کشوری باشد و در شرایط حاضر، زمینه های عملی شدن آن از جانب افغانستان مساعد گردیده است.
البته نباید فراموش کرد که سیاست خارجی افغانستان در شرایطی فعال شده که جو سیاسی کشور و جهان با تغییراتی روبه رو بوده و خواهد بود. عمده ترین این تغییرات، انتخابات رئیس جمهور جدید در آمریکا و روی کار آمدن باراک اوباما به جای جورج بوش است که به نظر می رسد آن طور که باید از عمل کردهای دولت کنونی افغانستان، رضایت ندارد و در مواردی، به شدت از آن انتقاد کرده و حتی آن را دولت مواد مخدر نامیده است.
مسئله دیگر، نزدیک شدن زمان برگزاری انتخابات ریاست جمهوری در افغانستان است که رئیس جمهور کرزی، یکی از کاندیدان مطرح آن است و به نظر می رسد از حمایت های آمریکا و غرب از وی و حکومت او کاسته شده است.
به هر حال، اگر دگرگونی های اخیر در سیاست خارجی افغانستان، موقتی نباشد و خطوط اساسی آن در آینده، با جدیت و قاطعیت بیش تری دنبال شود، بدون شک می توان به آینده درخشان افغانستان که جایگاه ویژه و به خصوصی با توجه به موقعیت استراتژیکی‎اش در منطقه بتواند، خوش بین بود که افغانستان با پیاده شدن «دکترین اسپنتا» یکی از کشورهای مهم و تاثیرگذار منطقه به شمار آید.

بازگشت به صفحه قبلی

   جديدترين اخبار و مقالات پيرامون افغانستان  

 

   Fresh News & Article About Afghanistan